Τι είναι το ερυσίπελας;
Το ερυσίπελας είναι οξεία βακτηριακή λοίμωξη του επιφανειακού χορίου και των λεμφαγγείων του δέρματος. Προκαλείται σχεδόν πάντα από στρεπτόκοκκο (συνήθως Streptococcus pyogenes), ο οποίος εισέρχεται στο δέρμα μέσω μικρών λύσεων της συνέχειάς του (αμυχές, τραύματα, μυκητιάσεις δακτύλων ποδιού, έκζεμα).
Συμπτώματα
- Ξαφνική εμφάνιση έντονα κόκκινου, θερμού, οιδηματώδους δέρματος με σαφώς καθορισμένα, ανασηκωμένα όρια που διαχωρίζουν την πάσχουσα από την υγιή περιοχή.
- Συχνά προσβάλλει το πρόσωπο (ιδίως τις παρειές και τη μύτη, με χαρακτηριστική εικόνα "πεταλούδας") ή τα κάτω άκρα.
- Μπορεί να προηγείται ή να συνοδεύεται από πυρετό, ρίγος και γενική αδιαθεσία, συχνά πριν καν εμφανιστεί το εξάνθημα.
- Μπορεί να εμφανιστούν γραμμοειδείς κόκκινες ραβδώσεις γύρω από την περιοχή (λεμφαγγειίτιδα) και διόγκωση των γειτονικών λεμφαδένων.
Διάγνωση
Η διάγνωση είναι κλινική, βάσει της εμφάνισης του δέρματος και των συνοδών συμπτωμάτων. Καλλιέργειες αίματος δεν απαιτούνται συνήθως, εκτός από ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς ή σοβαρές περιπτώσεις.
Θεραπεία
- Η πενικιλλίνη (ή αμοξικιλλίνη) αποτελεί τη θεραπεία εκλογής, καθώς το ερυσίπελας προκαλείται σχεδόν αποκλειστικά από στρεπτόκοκκο.
- Σε περιπτώσεις όπου η διάκριση από κυτταρίτιδα (πιθανή συμμετοχή σταφυλόκοκκου) είναι δύσκολη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί κεφαλεξίνη ή κλινδαμυκίνη.
- Η συνήθης διάρκεια θεραπείας είναι περίπου 5 ημέρες για απλές περιπτώσεις, ή έως 2 εβδομάδες σε σοβαρότερες/επιπλεγμένες περιπτώσεις.
- Η πλειονότητα των ασθενών ανταποκρίνεται ταχέως, συνήθως εντός 1-2 ημερών από την έναρξη της κατάλληλης αντιβίωσης.
- Σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς ή σε παρουσία συστηματικών σημείων (πυρετός, ταχυκαρδία) μπορεί να χρειαστεί νοσηλεία και ενδοφλέβια αντιβίωση.
Πότε να αναζητήσετε άμεσα ιατρική βοήθεια
- Ταχεία επέκταση του εξανθήματος, έντονος πόνος δυσανάλογος της εικόνας του δέρματος, εμφάνιση φυσαλίδων ή μελανών περιοχών, ή σημεία γενικευμένης λοίμωξης (υψηλός πυρετός, σύγχυση, πτώση πίεσης) — αυτά μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρότερη λοίμωξη και χρήζουν άμεσης αξιολόγησης.
- Υποτροπές ερυσιπέλατος είναι συχνές, ιδίως σε άτομα με χρόνιο λεμφοίδημα ή φλεβική ανεπάρκεια, γι' αυτό συνιστάται παρακολούθηση της διαπίδυσης τυχόν παράγοντων κινδύνου.